Nieuws uit Amsab-Instituut voor Sociale Geschiedenis.

Amsab-ISG wordt dit jaar 25. Die verjaardag geeft aanleiding tot een hele reeks initiatieven onder de overkoepelende titel ‘Den Jubilee’ (zie daarvoor www.amsab.be). Daarbij gaat er evident ook aandacht naar de uitbouw van de collectie. In het eerste nummer van jaargang 2005 schetst Piet Creve de evolutie van een belangrijk onderdeel daarvan: archief en documentatie van de nieuwe sociale bewegingen. De bijdrage maakt duidelijk dat Amsab-ISG op dit terrein al heel wat werk heeft verzet, maar geeft ook een aantal problemen en nieuwe opdrachten aan zoals de gebrekkige samenwerking met de onderzoekswereld rond de afbakening van dit werkterrein, de zoektocht naar efficiënte manieren om de samenwerking met potentiële partners te organiseren en een voorlopige oververtegenwoordiging van archief- en documentatie van organisaties.

Archivaris Bert Boeckx van het Amsab-ISG-Centrum Antwerpen stelt het archief voor van het Kultureel Front Vlaanderen (KFV). De gebeurtenissen rond mei ’68 veroorzaakten schokgolven in de theaterwereld: theater moest niet alleen amuseren, maar het publiek ook inzicht verschaffen in maatschappelijke tegenstellingen. Gezelschappen als Vuile Mong en zijn Vieze Gasten en de Internationale Nieuwe Scène waren op dat vlak spraakmakend. Het KFV, dat de mosterd haalde in Nederland, fungeerde als steunorganisatie en secretariaat voor een bonte waaier van meer dan 60 groepen. Het KFV was actief tot ongeveer 1990. Het archief is te raadplegen in de leeszaal van het Antwerpse filiaal van Antwerpen.

Het socialistische spaarwezen heeft een lange en boeiende geschiedenis. Van Codep Spaarbank en voorgangers Coop-Deposito’s en Codep en dochterorganisatie Fidu-Coop maakte Martijn Vandenbroucke een inventaris. Over dit thema is al vrij veel onderzoek gedaan en ook het een en ander gepubliceerd. Het kan verwonderlijk lijken dat er nu pas een inventaris beschikbaar is. De reden daarvoor is dat minder: het materiaal kwam in verschillende golven binnen en de diverse stortingen kregen elk een eigen behandeling. In de voorbereidende fase van de inventarisatie werden nog kleinere onderdelen van het Codep-archief ontdekt in andere bestanden. Het archief omvat de periode 1934, het stichtingsjaar, tot 1994, het jaar van de fusie met Bank Nagelmackers.
In het Codep-archief werd bovendien het archief aangetroffen van Les Vacances Ouvrières (VO). Ook daarvan maakte Martijn Vandenbroucke een inventaris. Die organisatie werd opgericht in 1928 en had als doel het organiseren van vakanties voor arbeiderskinderen, later ook voor volwassenen. De leiding lag bij Isabelle Blume. Na de Tweede Wereldoorlog was de bloeiperiode van de organisatie voorbij.

In 1973 kwam in Gent een initiatief van de grond om diverse groepen die in het Gentse actief waren rond de milieuproblematiek, bijeen te brengen: de Federatie van Groen- en Leefmilieucomités van het Gewest Gent, later Federatie voor Milieubescherming, Gewest Gent. De Federatie was actief tot het najaar 1997 toen ze omgedoopt werd tot het Gents Milieufront. Sofie Vrielynck maakte een stortingslijst van het archiefmateriaal dat loopt van 1975 tot 1994.

Al enige tijd loopt de verwerking van het omvangrijke archief- en documentatiemateriaal van Agence de Presse Libération, een alternatief persagentschap. Archivaris Rik De Coninck ontdekte daarin het archief van Solidarité Etudiants Etrangers . Deze organisatie ontstond in 1970 als reactie op de maatregelen van justitieminister Alfons Vranckx die de toegang voor buitenlandse studenten tot Belgische universiteiten beperkte. De organisatie was gedurende de hele jaren zeventig actief. Het materiaal is beschreven in een stortingslijst.